Unconformities …

Από το ΜΟΥΣΕΙΟ της ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ

Αθήνα – Βηρυτός – Παρίσι, via... sous – sol !

-Σκάβοντας στο παρελθόν για να εξερευνήσουμε το ταραγμένο μας παρόν…-

Η Τζοάνα Χατζηθωμά κι ο Khalil Joreige

επέλεξαν και περιμάζεψαν δείγματα πυρήνων (μπάζα), από εξορύξεις σε εργοτάξια κατασκευής έργων και τα ανασύνθεσαν γλυπτικά .

-Οι μεταμορφώσεις των θαμμένων πόλεων και των υπόγειων κόσμων…-

Οι “ασυμφωνίες” εδώ ορίζονται

ως χρονικές ρήξεις, καταστροφές, αναγεννήσεις και γεωλογικές διαταραχές

 – αέναη δημιουργία και καταστροφή,

όπου ο κάθε πολιτισμός επαναχρησιμοποιεί τους δομικούς λίθους του προηγούμενου…

Unconformities – εικαστική εγκατάσταση, σε τρία μέρη :

-Time capsules – γλυπτά με επικολλημένα τα ευρήματα των γεωτρήσεων

-Palimpsests – φιλμ από τις ανασκαφές στη Βηρυτό

-Zig Zag Over Time- το σκαμμένο υπέδαφος μέσα από φωτογραφία, σχέδιο  και κείμενο

Μέσα από πολύ ενδιαφέροντα κείμενα
σταχυολογώ ελάχιστα μόνο δείγματα, ενδεικτικά :

-Γεώτρηση:  Θέση Μοναστηράκι , Αθήνα

Σημείο:  οδός Ερμού 23

Ημερομηνία γεώτρησης:  Ιούνιος 1997

Βάθος γεώτρησης:  από 0 έως 7 μέτρα

Πιθανό αφήγημα:

… κατάλοιπα σκυροδεμάτων και σιδηροτροχών πιθανώς του ηλεκτρικού σιδηροδρόμου , του πρώτου μετρό της Αθήνας, που εγκαινιάστηκε το 1895. Παλαιές πλακοστρώσεις από λευκό Πεντελικό μάρμαρο…

…ποικίλα θραύσματα κεραμεικών…

…υπολείμματα υδραγωγείου της ρωμαϊκής περιόδου, που ανακυκλώθηκαν κατά την Βυζαντινή περίοδο…

…λείψανα τείχους που προστάτευε την πόλη…

…Ηριδανός ποταμός…

κ.τ.λ…

-Γεώτρηση: Ελαιώνας Αθηνών

Σημείο: Ιερά Οδός 77

Βάθος γεώτρησης από 0 έως 7 μ.

Πιθανό αφήγημα:

…το γόνιμο έδαφος του Ελαιώνα και το πλούσιο χώμα … από τα νερά του Κηφισού που άρδευε την ευρύτερη περιοχή …

κ.τ.λ…   

-Γεώτρηση:  Κεραμεικός, Αθήνα

Σημείο: Οδός Πειραιώς 23

Ημερομηνία γεώτρησης: Αύγουστος 1995

Βάθος γεώτρησης από 0 έως 9 μ.

Πιθανό αφήγημα:

… περιγραφή, π.χ. ρίζες, πέτρες …

…εγκαταλελειμμένη περιοχή από τον 6^ο  αι. μ. Χ., έως και τον 19^ο αι., όταν διανοίχθηκε η οδός Πειραιώς…

…ερείπια, τέφρα…

…αρχαιολογικά ευρήματα…

…φυσική ερυθρά άργιλος από τον Ηριδανό ποταμό. Πρώτα ίχνη εγκατάστασης…

 κ.τ.λ…

-Γεώτρηση: Πλατεία των Μαρτύρων, Βηρυτός

Ημερομηνία γεώτρησης: Σεπτέμβριος 2014

Βάθος γεώτρησης: από 0 έως 12,5 μ.

Πιθανό αφήγημα:

…κεραμικά, τέφρα, κροκάλες… βυζαντινά θεμέλια. Επανεγκατάσταση στην περιοχή μετά το τσουνάμι του 551 μ.Χ.  Η πόλη ανοικοδομήθηκε αλλά η Βηρυτός δεν απέκτησε την σπουδαιότητα που γνώρισε κατά τη ρωμαϊκή και τη βυζαντινή περίοδο.

κ.τ.λ…

-Γεώτρηση:  Οδός Sursock, Βηρυτός

Ημερομηνία γεώτρησης: Αύγουστος 2014

Βάθος γεώτρησης:  από 0 έως 7 μ.

Πιθανό αφήγημα:

…ίχνη πολλών διαδοχικών κατακτήσεων και ανάκτηση στοιχείων προηγούμενων πολιτισμών, Μαμελούκων, Σελτζούκων, …….., Βυζαντινών, Ρωμαίων. Πόλη σε συνεχή ανακατασκευή και μεταμόρφωση.

…δείχνει την επέκταση και συρρίκνωση της Βηρυτού και την εγκατάλειψή της μεταξύ της αρχαίας και της αραβικής περιόδου.

…χώμα και συλλογή από γυάλινα θραύσματα, υπολείμματα προσφορών…

κ.τ.λ.

-Γεώτρηση: Κολλέγιο της Γαλλίας / Μουσείο Κλινύ

Οδός : Saint Jacques, Παρίσι, 5^ο Διαμέρισμα.

Ημερομηνία γεώτρησης : Φεβρουάριος του 2015

Βάθος γεώτρησης από 0 έως 8,75 μ.

Πιθανό αφήγημα:

…επιχώσεις και ερείπια διαφόρων εποχών, δύσκολα ταυτοποιημένα , αναμεμειγμένα από τις εργασίες κατεδάφισης , κατά τη διάρκεια της περιόδου Haussmann τον 19^ο αι., δημιουργώντας ένα νέο επίπεδο για μελλοντικές κατοικίες.

…ίχνη μίας χαλαρής κατοίκησης…  η περιοχή εγκαταλείφθηκε μέχρι τη δημιουργία της Σορβόννης και άλλων ιδρυμάτων…

…ίχνη τάφων… τέλος αρχαιότητας, αναβίωση μεσαιωνικής πόλης…

κ.τ.λ…

-Γεώτρηση: Λούβρο, Παρίσι

Σημείο: Οδός Rivoli, Tuileries

Ημερομηνία γεώτρησης : Οκτώβρης 2016

Βάθος γεώτρησης:  από 0-8 μ.

Πιθανό αφήγημα:

…κάτω από τον σημερινό δρόμο … τα ερείπια του ανακτόρου του Κεραμικού (Tuileries). Οι λίθοι του ανακυκλώθηκαν μετά την κατεδάφιση.

… θραύσματα ενός τοίχου του Ανακτόρου του Κεραμεικού, που πυρπολήθηκε το 1871 και κατεδαφίστηκε το 1883.

…ίχνη πλημμυρών, ίσως από το 1407, όταν διάφορες γέφυρες και σπίτια παρασύρθηκαν από τμήματα πάγου , μετά την άνοδο των υδάτων του Σηκουάνα.

κ.τ.λ…   

Με αυτόν τον τρόπο, έχουμε μιάν άλλη προσέγγιση της Ιστορίας...
η ΙΣΤΟΡΙΑ παρουσιάζεται με όρους ΔΡΑΣΕΩΝ !

Η έκθεση, μου εφάνηκε ευφάνταστη ! 

και συνάμα Ποιητική ! Καλότατη !

πόσο καλό μου κάνουν

οι βόλτες τριγύρω απ' τον βράχο !

Θυμώνω, που θυμώνω.
Θυμώνω, που είμαι απροσάρμοστη, και θέλω τα πράγματα να λειτουργούν κατά common sense...
Θυμώνω, που κοτζάμ γυναίκα, στέκομαι στους δρόμους και τσακώνομαι σαν κάτι αλητάκια, που προσπαθούν να βρούν το δίκιο τους...
Θυμώνω, που ενώ μιά ζωή στα κάγκελα, διά πυρός και σιδήρου, δεν λέω ακόμα να συνηθίσω και να πάρω απόφαση κάποια πράγματα...  
Θυμώνω που θυμώνω, μα έτσι είμαι φτιαγμένη, και δεν ξέρω πιά αν μπορώ να διορθωθώ...

Στο ταμείο του Φεστιβάλ Αθηνών, 
αφού έβγαλα προχτές γιά μιά παράσταση τα εισιτήρια που ήθελα, 
έκανα το λάθος να θέλω να αγοράσω και εισιτήρια γιά την Κάρμεν του Σάουρα (που θα παίξει στο Ηρώδειο!).

"Δεν βγάζουμε εμείς τα εισιτήρια", μου είπε ευγενώς ο υπάλληλος, στο ταμείο του Φεστιβάλ Αθηνών !
"Γιατί;" ρωτάω εγώ η αφελής...
"Διότι δεν είναι δική μας παραγωγή" (!), μου απαντάει ευγενώς ο υπάλληλος... (sic!)
"Ο. Κ, πού θα βγάλω εισιτήρια;" ξαναρωτάω εγώ η αφελής...
"Θα πάτε στο Σύνταγμα, μου λεν, όπου υπάρχει ένα τεράστιο περίπτερο, με μεγάλη ταμπέλα μπροστά, της VIVA, φαίνεται, θα το δείτε αμέσως, εκεί θα βγάλετε εισιτήρια"
"Εντάξει", συμφώνησα εγώ η αφελής, και πορεύτηκα προς το Σύνταγμα να βρω το τεράστιο περίπτερο με την μεγάλη ταμπέλα.

Δεν το έβρισκα όμως ! Έψαχνα και δεν το έβλεπα πουθενά !
"Μπα, λέω μες στην αφέλειά μου, είμαι ζαλισμένη, που ψάχνω μες στους 40' βαθμούς θερμοκρασία, και δεν το βλέπω το περίπτερο"...
Ξαναψάχνω, πάλι όμως δεν το έβρισκα... 
Ρωτάω σε κάτι fast καφενεία εκεί γύρω, "σας παρακαλώ, πού πουλάν εισιτήρια γιά την Κάρμεν του Σάουρα, γιά το Ηρώδειο, ξέρετε..." με κοίταζαν οι άνθρωποι με απορία, σαν να τους μιλούσε εξωγήινος...
Έπειτα, μες στην απελπισία μου, επειδή όπωσδήποτε τα ήθελα αυτά τα εισιτήρια της Κάρμεν του Σάουρα, πήρα σβάρνα τα περίπτερα... Τα κα νο νι κά περίπτερα, ξέρετε, αυτά που πουλάν τσίχλες, τσιγάρα, εφημερίδες, νερά και αναψυκτικά.
"Εισιτήρια της Κάρμεν, όχι ! Θέλετε ένα μπουκαλάκι κρύο νερό γιά τη ζέστη;"
"Δεν θέλω ένα μπουκαλάκι κρύο νερό γιά τη ζέστη ! Ψάχνω να βρω αυτά τα γ μ μ ν  τα εισιτήρια !"
Τέλος, γιά να μην πολυλογώ, προς το τέρμα της πλατείας Συντάγματος, ένας ευγενής κύριος, κα νο νι κός περιπτεράς, μέσα από ένα κα νο νι κό περίπτερο, που πουλάει τσιγάρα, κόκα κόλα και τσίχλες, μου είπε "Ναι, εδώ πουλάμε αυτά τα εισιτήρια" (!!!)

Τώρα, χωρίς να έχω κάποιο πρόβλημα με τον συμπαθή κλάδο των περιπτεράδων, ξέρω πως ακούγεται τρελό, αλλά τελικά από κει εισιτήρια δεν αγόρασα.
Τα ήθελα τόσο πολύ, τα ήθελα πάρα πολύ, τα ήθελα τόσο πάρα πολύ, αλλά δεν τα αγόρασα.
Γι αυτό λέω, θυμώνω που θυμώνω, κοτζάμ γυναίκα αντί να κάνω εκειπέρα τη δουλειά μου όπως όπως και να τελειώνω, στέκομαι σαν κάτι αλητάκια και τσακώνομαι στους δρόμους.
Τέτοια είμαι... Τέτοια λογιώ σκατά είμαι...


Η χτεσινή επίσης επίσκεψη στο Αρχαιολογικό μουσείο της Αθήνας 
θα μου μείνει γιά καιρό αξέχαστη...

Το μουσείο αυτό δεν μου είναι άγνωστο... Γνώριμο, μου είναι.
Από παιδιά, μας μπαινοβγάζανε εκεί μέσα, παιδιά μπαινοβγάζαμε κι εμείς εκεί μέσα, κατά καιρούς παρακολουθούμε όποιες εκθέσεις μας ενδιαφέρουν, πρόκειται γιά ένα μουσείο γνώριμο, μουσείο σπουδαίο, με πολλά κομμάτια μέσα -αριστουργήματα έργα τέχνης !  Chefs-d'œuvre !  Έργα κλασικά, από τα σπουδαιότερα στον κόσμο, γι αυτό και επισκέπτες χιλιάδες, απ' όλον τον κόσμο !
Στην μεγάλη πλειοψηφία τους επισκέπτες Αγγλόφωνοι.

Τώρα τι μου ήρθε, εμένα της βλαμένης γυναίκας, να πάω στο κατάστημα του μουσείου και να ζητήσω το βιβλιαράκι του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου σε αγγλόφωνη έκδοση, αληθινά δεν ξέρω !...
Τέτοιες περίεργες ιδέες καταβάζει το κεφάλι μου...

Είναι που πήγαμε την ξενάγηση μαζί με τον Hadi και σκέφτηκα "του άρεσε το μουσείο ! ας του πάρω και το βιβλιαράκι με τα κλασικά εκθέματα ή, ας του πάρω το βιβλίο γιά ολόκληρο το Αρχαιολογικό, να το βάλει στη βαλίτσα του, να το πάρει μαζί του στο Λίβανο, να χει να θυμάται αυτή του την επίσκεψη στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας!"

"Δεν υπάρχει ο οδηγός του μουσείου στα Αγγλικά!", με ενημέρωσαν οι ευγενείς πωληταί. "Ούτε το βιβλίο με τις κλασικές αρχαιότητες υπάρχει στα Αγγλικά!"
"Γιατί δεν υπάρχουν;!", ρώτησα η ανόητη, εγώ...
"Έχουν τελειώσει..." με ενημέρωσαν με ευγένεια. 
"Πότε θα τα φέρετε;" ξαναρώτησα ο βλαξ, εγώ...
"Όταν μας τα στείλουν", μου απάντησαν.
"Πότε θα σας τα στείλουν;" επέμεινα, το ξερό κεφάλι, εγώ... "τώρα είναι η τουριστική περίοδος, αυτούς τους καλοκαιρινούς μήνες ! μπορεί δηλαδή να σας τα στείλουν τον Σεπτέμβριο ;"
Οι ευγενείς πωλητές σήκωσαν τους ώμους...
Τότε, με πλησίασε ένας κύριος εξ αυτών. "Ξέρετε, μου λέει, έχουμε και τον Σεπτέμβρη πολύ τουρισμό στο μουσείο" (sic!)
"Το γνωρίζω , κύριε, αλλά πώς γίνεται να μην έχετε τα αγγλόφωνα βιβλία του μουσείου, τους μήνες της καλοκαιρινής αιχμής;!" επιμένω βλακωδώς εγώ... 
"Μία βιομηχανία έχει η Ελλάδα! Μία βαρειά βιομηχανία, τον τουρισμό! Αν χάσουμε την τουριστική περίοδο το κατακαλόκαιρο, τότε τι κάνουμε ;"
"Ξέρετε, μου λέει ο ευγενής κύριος, όταν εγώ είχα πάει στην Μαδρίτη, στο μουσείο Reina Sofia, το μουσείο δεν είχε τυπωμένα βιβλιαράκια στα Ελληνικά! Και ξέρετε, συνεχίζει ο ευγενέστατος πωλητής, η Reina Sofia είναι Ελληνίδα! Δεν θα πρεπε λοιπόν, να υπάρχουν τα βιβλία εκείνου του μουσείου και στα Ελληνικά;! " 

Αυτό το τελευταίο τους επιχείρημα , στο ερώτημα 
"γιατί σε καιρό τουριστικής αιχμής το Αρχαιολογικό μουσείο της Αθήνας, δεν έχει τον οδηγό του σε αγγλόφωνη έκδοση, μήτε το βιβλιαράκι γιά τις κλασικές του αρχαιότητες σε αγγλόφωνη έκδοση"; (!)
αυτό λοιπόν το τελευταίο επιχείρημα (ότι ούτε στο ίδρυμα Reina Sofia υπάρχουν Ελληνόφωνα βιβλία...) με αποτελείωσε κι επέδρασε πάνω μου ως κίνηση ROI MAT (!)

Μάζεψα αποκαμωμένη τα μπογαλάκια μου, μάζεψα τον Hadi και τους δίδυμους κι έφυγα , βλαστημώντας τις εμμονές μου περί common sense...

Ελλάς, το μεγαλείο σου !
Αχ, Ελλάδα !... Αχ!

τίποτα, μου φαίνεται, δεν γνωρίζουμε γιά την πόλη μας !
από το εντελώς τίποτα έως ελάχιστα πράγματα...

κάναμε σήμερα έναν μεγάλο περίπατο * στην οδό Αιόλου πάνω - κάτω και παραπάνω, ως τους αέρηδες, την πύλη της Ρωμαϊκής αγοράς, την Αδριάνειο βιβλιοθήκη, κι ως παρακάτω, στις παλαιές  εκκλησίες, στην τέως πλατεία Ταχυδρομείου νυν πλατεία Κοτζιά, κι ως το αγαπημένο μου στενάκι, την οδό Στρέϊτ, που εγώ μονάχα ξέρω γιατί την αγαπάω...

στα μάτια μου μπροστά έχω πάντοτε έναν άντρα, αφοσιωμένο στα γράμματα, στον λαϊκό πολιτισμό, αλλά και στο λαϊκό κίνημα (παιδάκι του δημοτικού τότε, δεν σκάμπαζα τέτοια ακόμα), τον έχω πάντα μες στα μάτια μου, να κρατάει με στοργή ένα παιδί απ' το χέρι και να το αμολάει μέσα σε ράφια με βιβλία, να ψάχνει...
ça suffit ... 


*ξενάγηση του Δήμου της Αθήνας

photos

foteini

Μ’ άσπρα πουλιά και σύννεφα
τον ουρανό θα ντύσω
και τ’ όνομά σου αθάνατο
στην πέτρα θα κεντήσω

Στο περιβόλι τ’ ουρανού
θα μπω για να διαλέξω
δάφνη μυρτιά κι αμάραντο
στεφάνι να σου πλέξω

Αθήνα, Αθήνα

Χαρά της γης και της αυγής
μικρό γαλάζιο κρίνο
Κάποια βραδιά

στην αμμουδιά
κοχύλι σου θα γίνω

Χαρά της γης

και της αυγής
μικρό γαλάζιο κρίνο

ça suffit ... 

Δεν είμαι και πολύ καλά. Ρίγη έχω, θέλω εμετό, ελαφρύ πονοκέφαλο και χτυπάν τα μηνίγγια μου.
Παρ' όλ' αυτά, κάνω μιά μεγάλη προσπάθεια, να τους μαζέψω όλους αύριο.
Κάποιος πρέπει να τους συγκεντρώνει όλους στις γιορτές, κυρίως φυσικά γιά τα παιδιά, μα και γιά τους μεγάλους...
Του έθνους γιορτή !

Ο πατέρας μου,
κάθε τέτοια μέρα έβαζε πάντα στο ραδιόφωνο ή στο πικάπ να ακούει την Βέμπο, κι έκλαιγε.
Όταν μπήκαν οι Γερμανοί στην Αθήνα, ήσαν παιδάκια. Τους κοίταζαν κρυμμένα πίσω από τα κλειστά παράθυρα, και τους έβλεπαν μέσα απ' τις γρίλιες να διασχίζουν την Ερμού, προς το Σύνταγμα, πάνω σε ματοσυκλέτες (ματοσυκλέτες τις έλεγε !) και καμιόνια.

Ο νονός μου,
έζησε όλη του την ζωή, ο αγαπημένος μου Μίμης, με θραύσμα οβίδας μες στο μάτι - παράσημο απ' το μέτωπο...

Κι ο Κώστας μου,
ο Κώστας, μου διηγήθηκε πολλές  φορές, πως γλύτωσε απ' το μπλόκο της Κοκκινιάς,
πώς γύρισε απ' την Αλβανία με τα πόδια, με τ' άρβυλα να χάσκουν, γεμάτος ψείρα...

αχ, Ελλάδα, αχ, Ελλάδα !
αχ σήμερα πάλι, Ελλάδα...

ας έχουμε, τουλάχιστον ΕΙΡΗΝΗ !

... κι έχει σαν στάμπα τη ζωή μου σημαδέψει

δεν θα περά

δεν θα περάσει ο φασισμός...

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο παρουσιάζει: «Ένα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια…» Περίπατος στην Αθήνα των περιηγητών, 17ος- 19ος αιώνας Πηγή: www.lifo.gr

Έκθεση 

στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

"ένα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια"

η Αθήνα των μνημείων και των ξένων περιηγητών, 17ος - 19ος αιώνας.

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο παρουσιάζει: «Ένα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια…» Περίπατος στην Αθήνα των περιηγητών, 17ος- 19ος αιώνας Πηγή: www.lifo.gr

photos

foteini

η αρχόντισα Ηγησώ

είναι ένα έργο λατρεμένο

απ' τα χρόνια μας τα μαθητικά

είδα γιά πρώτη φορά και μου άρεσε

το κορίτσι με ένα πουλάκι στο χέρι (επιτύμβιο).

είναι εκτεθειμένο 

γιά την έκθεση των "ξένων περιηγητών"

ο αγαπημένος , αληθινός Φιλέλλην !

μικρά, στρουμπουλά αγγελούδια, που μου αρέσουν, όπου τα συναντώ...

* οι περισσότερες φωτογραφίες είναι από τα μόνιμα εκθέματα του μουσείου 
και όχι από την περιοδική έκθεση, 
η οποία είναι μικρότερη και αρκετά διαφορετική 
από την σχετική έκθεση της Γενναδείου Βιβλιοθήκης.

ΜΙΑ ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ !

Πέμπτη 30 Απριλίου 2015

ΓΕΝΝΑΔΕΙΟΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

"ΕΛΛΗΝΕΣ ΚΑΛΟΥΝΤΑΙ 

ΟΙ ΤΗΣ ΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ ΤΗΣ ΗΜΕΤΕΡΑΣ ΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ"

photo foteini

photo foteini

 Έκθεση 

ΟΘΩΜΑΝΙΚΗ ΑΘΗΝΑ, 1458 – 1833

 

από 10 Φεβρουαρίου - 30 Ιουνίου 2015

Με τη συμμετοχή :

-          ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ (κτήριο Κουμπάρη)

-          ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ

                                                        (ίδρυμα Βούρου – Ευταξία)

  Dodwell - ο ναός του Ολυμπίου Διός

 

 

Sir George Wheler (1650 - 1723) :

 

Η πόλη (Αθήνα) βρέχεται καλά από υπόγεια κανάλια, προερχόμενα από τον Ιλισσό και τον Ηριδανό ποταμό, δηλαδή από το όρος Υμηττός.

 

 

 

 

 Johann Michael Wittmer. 1833

 

Πώς ήταν και πώς ζούσε η Αθήνα επί 400 χρόνια ;

-τα χρόνια της Οθωμανικής κυριαρχίας-

Πώς ήταν ο καθημερινός βίος μέσα στην πόλη των Αθηνών , οι συνήθειες και οι ασχολίες των κατοίκων της;

Ποιος ήταν ο πληθυσμός ; (Μήπως η Αθήνα, εκτός από σήμερα, ήταν και άλλοτε… "πολυεθνική" πόλη ;)

Ποια ήταν η θέση των γυναικών στην Αθήνα της Οθωμανικής κυριαρχίας ;

Ο παραγωγικός βίος και η εμπορική δραστηριότητα ; Οι αγορές ; Η γαιοκτησία και τα προϊόντα ;

Η θρησκευτική ζωή ; Η εκπαίδευση ;

Ποιοι ήσαν αξιωματούχοι ;

Τι γίνονταν σε αυτά τα χρόνια οι αρχαιότητες της Αθήνας ; Η αρχιτεκτονική της ; Οι μετασκευές και η επανάχρηση των αρχαίων μνημείων ; Η πόλη, τα σπίτια, οι δρόμοι, οι αγορές της ;

                         

Η τοπογραφία, η αρχαιολογία και η ιστορία της πόλης των Αθηνών , δοσμένες   

κυρίως μέσα από την περιηγητική γραμματεία, τις περιγραφές των περιηγητών

- ιστορικά τεκμήρια - (δεν υπάρχουν άλλες άφθονες αρχειακές πηγές) , χάρτες και τοπογραφικές απεικονίσεις , τα οποία ασφαλώς αντιστοιχούν με τα αρχαιολογικά ευρήματα και κάνουν έτσι "πραγματική", χειροπιαστή τη ζωή στην Αθήνα, τα χρόνια των Οθωμανών.

Dodwell 1821. Το παζάρι της Αθήνας

Γράφει ο Fuller το 1821 :

Οι Αθηναίες έχουν τη φήμη ότι είναι πιό ζωηρές και χαρούμενες από τις γυναίκες της χώρας τους.

Κάποιες απ' αυτές μπορούσαν να μιλήσουν Ιταλικά με αρκετή ευκολία και δεν υστερούσαν σε ικανότητες, όσον αφορά στις ευρωπαϊκές εξελίξεις.

Οι περιηγητές Evliya Çelebi και George Wheler αναφέρουν ότι :

το Β' μισό του 17ου αι., υπάρχουν στην Αθήνα τρία λουτρά. Το ένα κοντά στους Αέρηδες (κατεδαφίστηκε το 1890) , το δεύτερο στο σημείο, όπου σήμερα τέμνονται οι οδοί Φιλοθέης και Νικοδήμου και το τρίτο, αυτό που σώζεται ως τις μέρες μας, στην οδό Κυρρήστου.

↓

Τα λουτρά αποτελούσαν γιά τις γυναίκες της εποχής μιά πρόφαση εξόδου και κοινωνικής συναναστροφής.




Το χορηγικό Μνημείο του Λυσικράτη στην Πλάκα, ενσωματωμένο στην Μονή των Καπουτσίνων.



Joseph Thürmer, Γερμανός αρχιτέκτονας και χαράκτης. Χαρακτικό, του 1823-1825. 

Το ίδιο μνημείο και το μοναστήρι, χαρακτικό, του 1837

Στην μονή των Καπουτσίνων εφιλοξενήθη το 1820 και ο λόρδος Βύρων. 

Τα χρόνια της Οθωμανικής κυριαρχίας, η Αθήνα με τα περίχωρά της είχε παραγωγή κι έκανε εμπόριο σε ελαιόλαδο (plura et pulchra oliveta), σε σταφύλια, είχε βυρσοδεψία, βαφεία δερμάτων, σαπωνοποιεία, προϊόντα από βελανιδιές και μουριές, υφαντήρια γιά βαμβακερά και μεταξωτά υφάσματα, έκανε παραγωγή κρασιού με κουκουνάρι, είχε ριζάρι, κερί και μέλι.

Γράφει ο Chandler το 1765 :
Το γένος της μέλισσας λέγεται ότι δημιουργήθηκε εξ αρχής στον Υμηττό και από κει σμηνούργησε πολυάριθμες αποικίες μελισσών κι αλλού.




Γράφει ο Jacob Spon to 1676 :
Ο τόπος ονομάζεται ακόμα "Κεραμαία", επειδή εκεί κατασκευάζουν κεραμίδια από πλούσιο χώμα, που προέρχεται από τον ελαιώνα.
Αυτός ήταν επίσης ο λόγος, που η γειτονιά αυτή ονομάζεται "Κεραμεικός"  ή Ακαδημία.
 

Κεραμεικός , φωτο Foteini

Χορός στο Θησείο. William Page 1794 - 1872

Dodwell 1805. Xορός δερβίσηδων στον πύργο των αέρηδων

Γράφει ο John Bacon Sawrey Morritt, το 1790 :
Είναι πολύ ευχάριστο να περπατάς σε αυτούς τους δρόμους.
Σχεδόν πάνω από κάθε πόρτα υπάρχει ένα αρχαίο άγαλμα ή ανάγλυφο.
Αν και όλα είναι πολύ σπασμένα, είναι όμορφα και δίνουν την εντύπωση ότι βρίσκεσαι σε μιά τέλεια αίθουσα μουσείου, όπου εκτίθενται μάρμαρα.
Κάποια τα κλέβουμε, κάποια τα αγοράζουμε γιά να διακοσμούν και να γεμίζουν την αυλή μας.

Τμήμα της πρόσοψης της βιβλιοθήκης του Αδριανού, όπου η κιονοστοιχία με κίονες από φρυγικό μάρμαρο. Ο χώρος είχε χρησιμεύσει για την ανέγερση του ναού των  Αγίων Ασωμάτων στα Σκαλιά, (διακρίνουμε καθαρά το ναό), ονομασία που προσέλαβε απο τις βαθμίδες της εισόδου της Βιβλιοθήκης.




Στην "Οθωμανική Αθήνα, 1458-1833", που εκτίθεται στην Γεννάδειο Βιβλιοθήκη, το έντυπο το  οποίο συνοδεύει την έκθεση αναφέρει :
".......... παρόλο που η Οθωμανική Αθήνα παρουσιάζεται σαν ένα χωριό, οι Έλληνες προύχοντες δίψαγαν γιά μάθηση και κουλτούρα, ίδρυαν σχολεία, μελετούσαν την ιστορία της ξακουστής τους πόλης και το 1813 ίδρυσαν τη Φιλόμουσο Εταιρεία γιά να προστατέψουν τα αρχαία της μνημεία.
............ οι Ευρωπαίοι ήταν πανταχού παρόντες : πρόξενοι, πρέσβεις, ποιητές, καλλιτέχνες, φιλέλληνες και επιστήμονες, άλλοι μελετούσαν και χαρτογραφούσαν την Αθήνα, ενώ άλλοι τη ζούσαν και την έκαναν δικιά τους.
......................................................


Οι αναφορές των περιηγητών ρίχνουν φως σε περασμένες συνήθειες και έθιμα και συχνά περιγράφουν μνημεία και αρχαιολογικούς τόπους που έχουν σήμερα εξαφανιστεί ή έχουν υποστεί σοβαρές καταστροφές.
Γιά παράδειγμα, ο περιηγητής Edward Dodwell, που επισκέφθηκε την Ελλάδα το 1801, μαζί με τον William Gell, και το 1805 - 6 με τον Ιταλό καλλιτέχνη Simone Pomardi, έχει αφήσει περίπου 1000 (!) λεπτομερή σχέδια και λιθογραφίες ....
Μαζί με τον Edward Clarke ήταν αυτόπτες μάρτυρες της σύλησης του Παρθενώνα από τον Έλγιν, ένα γεγονός που περιγράφουν με οδύνη."

Την αποδελτίωση όλων των ιστορικών πληροφοριών, 

που περιέχονται στα περιηγητικά κείμενα

της συλλογής της Γενναδείου Βιβλιοθήκης

έκανε η ιστορικός και συνεπιμελήτρια της έκθεσης

κυρία Αλίκη Ασβεστά.

Θεωρώ πως είναι ατομικό και συλλογικό κέρδος

το να ψάχνουμε την ιστορία...

Μέσα από την ανάγνωση της ιστορίας, μπορούμε να εξηγήσουμε πολλά πράγματα, από αυτά που σήμερα μας παιδεύουν και μας ξεκληρίζουν... Προσεγγίζουμε τις πηγές, κατανοούμε τις αιτίες, το ποιός, το πού, το γιατί και το πότε, δικαιολογούμε ή όχι, γνωρίζουμε , ανοίγουν τα μάτια του νου και της ψυχής μας γιά όσα πέρασαν και πιθανόν γιά όσα πρόκειται να ρθούν...

photo 17/3/14

κάθε φορά που τραβάω παρόμοια φωτογραφία, θέλω να την δημοσιεύω, γιατί δεν μπορώ να κοιτάζω μονάχη μου τέτοια ομορφιά ...
κάλλος !
αυτή εδώ είναι μιά από τις ομορφιές του κόσμου!
έτσι να απλώσεις το χέρι σου, την άγγιξες !

τιμάται σήμερα η μνήμη : Μαρτύρων Ιννά, Πιννά και Ριμμά «των κρυσταλλίνων»

τι είν' τούτο ; να το ψάξω... πρώτη φορά το αντιλαμβάνομαι...


περιπλανήθηκα χτες και σήμερα, σε γειτονιές που αγαπώ...
στα σοκκάκια, όπου χτυπάει η αληθινή ζωή της πόλης.
κάθισα στον ήλιο.
τράβηξα φωτογραφίες, γιά να αιχμαλωτίσω τις στιγμές.
διάβασα ήσυχα.

photos 

foteini